Σάββατο, 22 Απριλίου 2017

I have a dream...


"Μουσικό Σχολείο Βογατσικού"...

  ΠΡΟΚΥΠΤΕΙ  Τ Υ Χ Α Ι Α;



Γεωργίου Ιακωβίδη, Παιδική συναυλία. (Αντίγραφό της μεγάλων διαστάσεων,
  ο αείμνηστος Χρυσ. Τρ. Τζημάκας φιλοτέχνησε και τοποθέτησε σε τοίχο του δια-
δρόμου του Δημοτικού Σχολείου Βογατσικού).


Τυχαία λέτε ο Χρυσόστομος Τζημάκας να άφησε "φεύγοντας" σε κάποιον τοίχο του  Δημοτικού Σχολείου ένα καλοδουλεμένο από τον ίδιο αντίγραφο του πίνακα αυτού του Γιώργου Ιακωβίδη;

Τυχαία ο Ανδρέας Βιτούλας μαζί με τον Δήμαρχο και τους βογατσιώτες εκλεγμένους στο Δημοτικό συμβούλιο δεν έχουν στιγμή ησυχάσει εδώ και τόσον καιρό;

Tυχαία ο  Σάκης Χατζηζαμάνης -και σε όλους τους τόνους- το λέει:"θέλω να γίνει!";

Τυχαία μήπως κι εγώ ονειρεύομαι μουσικές να ξεχύνονται από κει μέσα; Η πλατεία κάθε τόσο να ηχεί σαν χώρος παρουσιάσεων, επίδειξης δεξιοτεχνίας των μαθητών του σχολείου; Ή κι άλλοι χώροι αλλού όπου θα υπηρετείται η μουσική σε όλες της τις μορφές και με πολλούς εκφραστικούς τρόπους; Τυχαία ονειρεύομαι ένα campus καλλιτεχνών-νέων μουσικών στην κατασκήνωση του Αγίου Νικολάου κάθε καλοκαίρι όπου θα δοκιμάζονται, θα προτείνονται, θα παρουσιάζονται, θα επικοινωνούνται νέοι εκφραστικοί δρόμοι;
Τυχαία ονειρεύομαι ξανά ζωή στο χωριό;

Γιαααά δείτε το λοιπόν και σεις...

Συνδεθείτε σε όλα τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Προτείνετε τρόπους που μπορείτε να βοηθήσετε, να υποστηρίξετε την προσπάθεια ώστε να υιοθετηθεί η πρόταση από το Υπουργείο παιδείας. Προκαλέσετε  συζήτηση, ταράξετε τα νερά. Μαζέψτε υπογραφές συμπαράστασης, "ξετρυπώστε" βογατσιώτες μουσικούς [πέρα απο τους γνωστότατους και άξιους Φώτη Σιώτα και Αναστασία Βαϊνά/αφετηρία και των δυό το κλασσικό βιολί. Τον Θανάση Πανταζίδη επίσης που παίζει βιόλα στη Φιλαρμονική της Μινεάπολης κλπ]. Βρείτε κι άλλους από κάθε γωνιά της γης γνωστούς και άγνωστους, κανετέ τους αρωγούς-ηθικούς συμπαραστάτες, φτιάξτε σελίδα στο  facebook, γράψτε κείμενα, δημοσιεύστε φωτογραφίες σχετικές παλιές και καινούργιες, εκφραστείτε. Πλαισιώστε την προσπάθεια του Δήμου Άργους Ορεστικού...

Πού ξέρετε; Mπορεί ν' αρχίσουμε να περνούμε από το όνειρο στην πραγματικότητα όσο είμαστε ακόμα ..."εδώ"!


PHOTO /fb/ Anastasia Arg. Vaina



Σάββατο, 15 Απριλίου 2017

Πάσχα στη Μινεάπολη...



...και νά που υπάρχει και μια άλλη Ελλάδα αλλού.


Φωτογραφία και σημείωμα απο τον "εξάδελφό " μου Γιάννη Πανταζίδη που ζεί στην Μινεάπολι της Μινεσότα στις ΗΠΑ [στην πραγματικότητα είναι θείος μου αλλά επειδή είναι λίγο ...μικρότερός μου έχουμε ...συμφωνήσει από πολύ πολύ πολύ  παλιά "να τον λέω και να με λέει: ξάδερφο"!] .

Καλή Ανάσταση ξάδερφε [...] Τα αυγά (τα καφετιά) είναι βαμμένα με φλούδα από κρεμμύδι. Το μανιτάρι του Νίκου και τα πολύχρωμα είναι από μαλλί. Και βέβαια η μαμά [Ειρήνη] με τα πασχαλινά αυγά απαραίτητη.
Σας φιλώ όλους και σας στέλνω την αγάπη μου.


Γιάννης 



ΥΓ [δικό μου]. 
Λέει ο ποιητής Μιχάλης Γκανάς: "Αν είναι να μιλήσει κάποιος ας μιλήσει για την αγάπη".
Και λέω τώρα εγώ -ο σπιθαμιαίος!- αλλά μετά λόγου γνώσεως: "Αν είναι να μιλήσει κάποιος για την αγάπη ας μιλήσει για την Ειρήνη τώρα!"
Kαι δεν μιλώ -καθόλου να μην πάει ο νους σας σ' αυτήν-  για την "ειρήνη του κόσμου" (την λαβωμένη ντεεε ...που μια ζωή έτσι την θυμόμαστε) μα για την δική μας την Ειρήνη, την πεθαμένη από χρόνια, που ...μας λείπει, μας λείπει, μας λείπει! 


Δευτέρα, 10 Απριλίου 2017

Μεγαλοβδόμαδο...








Ορεσίβιοι ψάλτες
δασείς και ένρινοι.
Σηκώνουν τα κοντάκια
σαν πούπουλα
γεμίζουνε θεό
σαν μαστραπάδες

Μιχάλης Γκανάς Πάσχα στο χωριό


Ψάχνω να βρω μιαν ενορία της προκοπής εδώ στην πόλη δίχως θαμπωτικά φώτα, ενοχλητική πολυκοσμία και άσκοπα ...σύρε κι' έλα μέσα στο ναό διαφόρων τύπων "ακάτσωτου" ανθρώπου.
Να μπορέσω να ζήσω μια στιγμή την κατάνυξη της Μεγάλης Εβδομάδας όπως "τότε".

Ναι... 
Μου λείπει ο παπά-Παναγιώτης (Χατζηλεοντιάδης) γέροντας ψηλός, σοβαρός, επιβλητικός με ευγενική και ωραία μορφή σαν Αγίου. Καλλίφωνος επίσης και αυστηρός όσο έπρεπε
Μου λείπουν οι εξαίσιοι ψάλτες. O ράφτης Νίκος Κοντσιώτης (σπουδαία φωνή με μελίρρυτα τα" και τα "λ"!)  και ο ξυλουργός και ...φερετροποιός Τριαντάφυλλος (Ντάφας) Τζαβέλλας (μπάσος με ένρινα βυζαντινά, αξεπέραστος στο "Σήμερον κρεμμάται επί ξύλου" της Μεγάλης Παρασκευής). 
Και οι συνεπικουρούντες: Καλλίμαχος Βαϊνάς (εις ένδον απογείωσηκσταση...) και Νίκος Κουταλιανός (γλυκύτατος στο "Ον παίδες ευλογείτε, ιερείς ανυμνείτε, λαός υπερυψούτε εις πάντας τους αιώνας...").  
Και όλοι μαζί το βράδυ του Μεγάλου Σαββάτου 

"Ἄφραστον θαῦμα! Ὁ ἐν καμίνῳ ῥυσάμενος, τοὺς Ὁσίους Παίδας ἐκ φλογός, ἐν τάφῳ νεκρός, ἄπνους κατατίθεται, εἰς σωτηρίαν ἡμῶν τῶν μελωδούντων. Λυτρωτά, ὁ Θεὸς εὐλογητὸς εἶ"..."

Πενήντα σχεδόν χρόνια ψάχνω να βρω μια τέτοια εκκλησιά κι αυτήν την μελωδική κουστωδία μα ...πουθενά!

Nα φταίει μονάχα που πέθαναν όλοι τους...
ή ότι έσβησε μέσα μου το καντήλι από κάτι άλλο σημαντικό πολύ;

Δεν εννοώ την Πίστη. Μα το βλέμμα εκείνο το ...πιό δεκτικό.





ΥΓ. Ανταποκρινόμενος στην νουθεσία [σχόλιο] του φίλου Domenico Gkortsakof:
"Νὰ διαβάσεις τὶς ἐντολὲς τοῦ Καρούζου στὸν Ἠλία Πετρόπουλο, ν' ἀνάψεις πάλι.."

ΔΩΔΕΚΑ καθημερινές συμβουλές του ποιητή Νίκου Καρούζου
______________________________________________________
 

1. Να μην ειρηνεύεις ανώφελα.
2. Να μην πολεμάς επίσης ανώφελα.
3. Ν’ αγαπάς τον ήλιο, μα όχι σαν θεότητα
4. Ν’ αποστρέφεσαι τη σελήνη σαν έδαφος
5. Να πηγαίνεις καμιά φορά στην εκκλησία, δε χάνεις
τίποτα
6. Να θυμάσαι λιγάκι το θάνατο, μα όχι σαν θάνατο
7. Να βλέπεις τη ματαιότητα και της ιδέας της ματαιό-
τητας
8. Να λες έλληνας και να νιώθεις άλλην ομορφιά,
να μη νιώθεις ελληνικότητα
9. Να γράφεις αγαπώντας το άγραφο
10. Να στοχάζεσαι πέρ’ απ’ τους στοχασμούς σου
11.  Να μην ξεχνάς την ύπαρξη του Ανύπαρχτου
12 . Ναν τα διαβάζεις κάθε μέρα τούτα


_______ 'Ενα δακτυλόγραφο του Καρούζου, με την αφιέρωση "Στον Ηλία Πετρόπουλο". Δημοσιεύτηκε σαν σήμερα, 17 Δεκεμβρίου 1994, στην Ελευθεροτυπία. Περιλαμβάνεται στο βιβλίο ( εκδόσεις Ίκαρος) "Οιδίπους τυραννούμενος και άλλα ποιήματα"



Τετάρτη, 29 Μαρτίου 2017

Των Δραγούμηδων τα πάθη...



 
Στεφ. Νικ. Δραγούμης

Μου έστειλε ο φίλος Θ.Π. -φίλος καλός και γκαρδιακός- τα χαμπέρια...
"Άλλαξαν" - μου λέει στη Σαλονίκη-  "το όνομα από Οδός Φιλ.[ίππου] Δραγούμη σε ...Στεφάνου Δραγούμη!".

Ξέρει κανείς πως λογικό είναι και δίκηο, από πατέρα να παένουν σε γυιό τα πράγματα (όσο επιτρέπει κι ο ...ΕΝΦΙΑ να την πούμε την μαύρη την αλήθεια!) αλλά τέτοιο αλισβερίσι με την ονοματοδοσία δεν το φανταζόμουνα ποτέ. "Δεν ντράπηκες βρε γέρο- Στέφανε..." - μου 'ρθε να πω -  "...να καταδεχτείς τέτοιο ντροπής πράγμα... Να πάρεις τον δρομάκο από τον γυιό σου;". (Αφήνω κατά μέρος που του έχω  συμπάθεια μεγάλη και αγάπη του Φιλίππου).  

Μου έστειλε και φωτογραφικό αποτύπωμα ο φίλος ως μάρτυρα αδιάψευστο:

φωτογρ. Θρασύβ. Παπαστρατής

Πήρα λοιπόν και  "τα 'βαλα κάτω" και είδα πως στο κέντρο της πόλης μας η οδός που νομίζαμε για Φιλ.[ίππου] Δραγούμη ήταν απλώς ...Φιλ[ήμονος] Δραγούμη (Ι) παντελώς αγνώστου σε μένα τουλάχιστον ανδρός. Ο Φίλιππος Δραγούμης εξακολουθεί "να διατηρεί"   την δική του μικρή οδό με την ιδιότητά του Υπουργού [περικαλώ!] Φιλίππου Δραγούμη (ΙΙ). Κοντά η μια στην άλλη βρίσκονται οι οδοί για τις οποίες μιλώ [σημειώνονται παρακάτω με ροζ χρώμα].




Τώρα την θέση του Φιλήμονος παίρνει ο Στέφανος Δραγούμης [άλλοτε Πρωθυπουργός της χώρας/ μέλος της ομαδας και κυβέρνησης των "Ιαπώνων", υπουργός, διοικητής της Κρήτης κλπ...].



Ο ανδριάντας του Ι. Δραγούμη (ο  μοναδικός στην Ελλάδα)  έργο του Γιάννη Παπά.

Όμως λίγο πιο κει ο γυιός του ο Ίων έχει ...ε κ π α τ ρ ι σ θ ε ί. Αρπάχτηκε και μεταφέρθηκε άρον άρον αλλού  εδώ και χρόνια -λόγω των έργων του "μετρό"- από το κέντρο της πόλης.  
Έφυγε  ο δόλιος ο Ίων από την πλατεία Μακεδονομάχων -απέναντι απο την "Αχειροποίητο"- μαζί με τη διπλωματική του μπέρτα, τον ευγενή χαιρετισμό του και με το ...βάθρο του μαζί. 
Έφυγε από τη θεση όπου είχε τοποθετηθεί στη δεκαετία του 2000 αυτό το έργο του Γιάννη Παππά και τοποθετήθηκε ["προσωρινά..."  Είναι αυτό που μ' ανησυχεί...] σε μια καινουργια θέση που ταιριάζει και με την ιστορία και με την τελευτή του Ίωνα: 
                ...στην περιοχή "Σφαγεία"!
Στην είσοδο της πόλεως. άπου"...  
Μακρυά από τα όμματα των συγγνωστών και φίλων.

Αυτά οι Δραγούμηδες 
(που θα 'λεγε κι ο Καβάφης...). 




Τετάρτη, 22 Μαρτίου 2017

[...] το περιβόλι είναι δικό μου







 Ο Ίων Δραγούμης περιποιείται τα λουλούδια.
(Φωτογραφικό Αρχείο/Γεννάδειος βιβλιοθήκη)


[...] Είμαι περιβόλι πολλών ειδών λουλουδιών. Και τα καλλιεργώ όλα μου τα λουλούδια, μερικά με περισσότερην αγάπη και άλλα με λιγώτερη, αλλά τα καλλιεργώ όλα εξ ίσου επειδή φοβούμαι μήπως, αν καλλιεργήσω μόνον το ένα είδος, εκείνο που αγαπώ περισσότερο, τότε θα πολλαπλασιασθή τόσο που θα πνίξει και τα άλλα και θα γεμίση όλο το περιβόλι μου.
Τότε όμως το περιβόλι δε θα είνε πια περιβόλι, θα είνε μικρή αποθήκη του είδους αυτού των λουλουδιών. Μπορεί να είνε χρήσιμη για τους άλλους (ως pépinière1) αλλά για μένα πια δε θα είνε περιβόλι, και μένα μόνο τα περιβόλια μ’ αρέσουν μόνο γιατί με τα λουλούδια κάνω το περιβόλι, μ’ αρέσουν γιατί βάζοντας πολλών ειδών χρώματα και σχήματα ευχαριστώ το μάτι μου και χαίρομαι. Γι’ αυτό καλλιεργώ πολλά λουλούδια, όλα τα λουλούδια που μπορώ να βρω, και τα φροντίζω το ένα ύστερ’ από τ’ άλλο, απ’ το πρωί ως το βράδυ, και την άλλη μέρα πάλι από το πρωί ως το βράδυ. Κ’ έτσι κάνω ένα περιβόλι, και το περιβόλι είναι δικό μου.
Δεν πρέπει να φοβούμαι να βάλω στο περιβόλι μου κανένα είδος λουλουδιών, αφού ξέρω πως κάθε μέρα θα κυττάζω να μην πολλαπλασιασθή τόσο που να πνίξη τ’ άλλα μου λουλούδια, γιατί τα θέλω όλα.[...]



15 Ιουνίου 1902. Ίων Δραγούμης- Από τα αδημοσίευτα ημερολόγια 1902-1908- *Από το Αρχείο Ίωνα Δραγούμη / Αμερικανική Σχολή Κλασικών Σπουδών στην Αθήνα, Γεννάδειος Βιβλιοθήκη.


   1. Φυτώριο, θερμοκήπιο.







Τρίτη, 21 Φεβρουαρίου 2017

Ίων Δραγούμης: "Είμαι από το Μπογατσικό..."


Γερόντισες του Βογατσικού φωτογραφημένες από τον Φίλιππο Στ. Δραγούμη (1927;)


[...] Είμαι από το Μπογατσικό και σαν το είδα πάλι, ένοιωσα καλλίτερα τον καιρό εκείνο που μ' έχει μαγεμένο. (Είπα χωρίς να προσέχω "και σαν το είδα πάλι", σα να το είχα δει κι άλλη φορά. Μα το είδαν οι προγονοί μου, ο προππάπος μου που γεννήθηκε αυτού και έπαιξε με τα άλλα παιδιά του χωριού, και έρριξε το λιθάρι. Το είδαν οι πρόγονοί μου, το ίδιο δεν κάνει τάχα; Ένα δεν είμαστε τάχα κ' εγώ και εκείνοι; Το είδα πάλι το Μπογατσικό ύστερα από τόσα χρόνια που είχα ζήσει στην ξενητειά, και λαχτάρα μ' έπιασε. Πόθος με κάτεχε να πάγω στα Δραγουμέϊκα, στο μαχαλά μας, ν' αγοράσω το σπίτι που γεννήθηκε ο προππάπος μου και να καθίσω αυτού.

"Πήγε να κάνη τη Λαμπρή και το Χριστός Ανέστη
να ψήση το σφαχτάρι του, κόκκιν' αυγά νά φάη
και να χορέψουν τα παιδιά, να ρίξουν στο σημάδι."

Και τώρα βγαίνουν στο βουνό το Πάσχα και ρίχνουν στο σημάδι, τα παλληκάρια του χωριού, και χορεύουν οι νιές και τα παλληκάρια.)

                                                                              Ίων  Δραγούμης*

*Εγγραφή στα "τετράδιά" του με ημερομηνία 4 του Μάρτη 1906. [Από τα ανέκδοτα ημερολόγιά του της περιόδου 1902-1908. Αρχείο Ίωνα Δραγούμη -Γεννάδειος Βιβλιοθήκη].

********
 
Αρχείο Φιλίππου Δραγούμη - φωτογραφία του ίδιου (1927;)


Στο κείμενο: το σπίτι που γεννήθηκε ο προππάπος μου.

 

Το σπίτι των Δραγούμηδων (Νταγκουμάδων), που είχε περιέλθει στην κυριότητα της  Σουμάλαινας,   κάηκε ολοσχερώς το 1912 κατά την διπλή πυρπόληση του Βογατσικού από τους Τούρκους. Οι Δραγούμηδες δεν κατάφεραν -παρά την πρόθεσή τους- να το αγοράσουν ποτέ. Ο Ίων φιλοξενήθηκε και κοιμήθηκε μερικές μέρες σ' αυτό το σπίτι όταν  επισκέφθηκε μονάχος του το Βογατσικό, τον Αύγουστο του  1903, μετά από περιπετειώδες ταξίδι με το άλογό του από Μοναστήρι προς Ελασσσώνα-Τσαριτσάνη-Βογατσικό. Ερείπια του σπιτιού φωτογράφησε στα 1927  ο αδερφός του Φίλιππος [το σπίτι της Σουμάλαινας σημειώνει στη φωτογραφία]. Στη φωτογραφία αυτήν διακρίνεται μονάχα ένα τμήμα  της τοιχοποιίας του σπιτιού να διασώζεται ακόμα. Μπορεί όμως κανείς εύκολα να υποθέσει την θέση του σπιτιού στη γειτονιά. Σήμερα εκεί δεν υπάρχει τίποτε [ίσως μονάχα κάποια ...φιλονικία για την διεκδίκηση του "οικοπέδου". Του αδειανού  πια μέρους!].
Οι Τούρκοι έκαψαν. Οι Βογατσιώτες και οι –εκάστοτε- "αρχές του τόπου" ξέχασαν. Κι απόμειναν τσουκνίδες κι αγριόχορτα να διαφεντεύουν εκεί... 

    Οι φωτογραφίες προέρχονται  από το Αρχείο Φιλίππου Στ. Δραγούμη -Γεννάδειος Βιβλιοθήκη.